7 februari 2020

Europese PRIME project van start

Het Europese PRIME project is van start gegaan. Dit belangrijk Europees gefinancierd initiatief is gelanceerd om te onderzoeken hoe gemeenschappelijke moleculaire mechanismen metabolische aandoeningen, met name type 2 diabetes en obesitas, kunnen koppelen aan hersenstoornissen zoals de ziekte van Alzheimer, obsessieve-compulsieve stoornis en autismespectrumstoornissen.

Het 5-jarige project ‘PRIME’ (preventie en remediëring van insuline multimorbiditeit in Europa) heeft als doel te ontrafelen hoe hersenstoornissen gedurende het hele leven kunnen worden herleid tot veranderingen in insulinesignalering en hoe dit verband houdt met de somatische ziekten type 2 diabetes en obesitas. In totaal zullen 17 verschillende universitaire en particuliere sectorgroepen uit 9 verschillende Europese landen deelnemen aan PRIME, die € 6 miljoen financiering ontvangen van het Horizon 2020-programma van de EU.

Insuline-gerelateerde ziekten (insulinopathieën) vormen een grote gezondheids-, maatschappelijke en economische last. De bekende somatische insulinopathieën zijn vaak langdurige, chronische ziekten. Tot nu toe is er nauwelijks kennis over op insuline gebaseerde insulinopathieën. Medische inspanningen zijn hoofdzakelijk of alleen gericht op het beheer van somatische insulinopathieën, met weinig aandacht voor extra effecten van veranderde insulinesignalering op de hersenen.

PRIME zal een nieuwe weg inslaan bij het aanpakken van dit probleem, uitgaande van de hypothese dat veranderde insulinesignalering niet alleen effecten heeft op somatische aandoeningen, maar ook op neurologische en neurodegeneratieve aandoeningen, vooral die gerelateerd aan cognitieve inflexibiliteit. Door de causale mechanismen te onderzoeken die somatische en hersengebaseerde insuline-gerelateerde ziekten met elkaar verbinden, zal het multidisciplinaire team van PRIME werken aan een beter begrip van insuline-gerelateerde effecten gedurende de gehele levensduur. De onderzoekers hopen ook hulpmiddelen te ontwikkelen voor een betere diagnose, verbeterde klinische behandeling en mogelijk preventie van comorbide insulinopathieën. PRIME zal werken met grote populatiegegevenssets om nieuwe insulinopathieën te identificeren en te valideren en vervolgens zeer interdisciplinaire benaderingen gebruiken om insulinecommunicatie tussen lichaam en hersenen van molecuul tot cel, hersenen, cognitie en gedrag te bestuderen. Naast een groter mechanistisch inzicht, beoogt het PRIME-project nieuwe richtingen te schetsen voor onderzoek en klinische zorg.